Japonya’da bir ev ya da arsa sahibi olan herkes -yabancılar dahil- her yıl düzenli olarak ödemesi gereken bir emlak vergisiyle karşılaşıyor. Bu rehberde bu verginin nasıl hesaplandığını ve ne zaman ödendiğini anlatıyoruz.
Emlak Vergisi (Kotei Shisanzei) Nedir?
Japonya’da her yılın 1 Ocak tarihi itibarıyla arsa ya da bina sahibi olan herkesten alınan Emlak Vergisi (固定資産税, kotei shisanzei), standart olarak mülkün değerlendirilmiş değerinin %1,4‘ü oranında hesaplanıyor. Bu vergi, mülkün fiilen kullanılıp kullanılmadığına bakılmaksızın, sahiplik durumuna göre her yıl tahakkuk ediyor.
Ek Vergi: Şehir Planlama Vergisi
Şehir imar planlaması kapsamındaki bölgelerde bulunan mülkler için, emlak vergisine ek olarak değerlendirilmiş değerin %0,3‘üne kadar Şehir Planlama Vergisi de uygulanabiliyor. Tokyo’nun 23 ilçesinin çoğunda ve Osaka şehir merkezinde her iki vergi de geçerli olduğundan, toplam efektif oran yaklaşık %1,7‘ye ulaşıyor. Mülkünüz imar planlama bölgesi dışındaysa, yalnızca standart emlak vergisi ödeniyor.
Değerlendirme Değeri Piyasa Değerinden Düşük
Vergi hesaplamasında kullanılan “değerlendirilmiş değer”, genelde gerçek piyasa değerinden belirgin şekilde düşük tutuluyor -çoğunlukla ödenen satın alma fiyatının %50-70’i civarında. Bu, vergi yükünü mülkün gerçek piyasa değerine göre daha makul bir seviyede tutuyor.
Küçük Konut Arazilerinde İndirim
Küçük konut arsaları için özel bir muafiyet uygulanıyor: vergiye tabi arazi değeri, belirli koşullar altında 1/6’ya kadar düşürülebiliyor. Bu indirim, özellikle küçük ölçekli konut sahipleri için vergi yükünü önemli ölçüde azaltıyor; mülk satın alırken bu indirimin uygulanıp uygulanmadığını emlakçınızdan ya da belediyeden teyit etmekte fayda var.
Ödeme Takvimi
Vergi bildirimleri genelde her yıl Nisan-Mayıs aylarında, o mali yıl (Nisan-Mart) için gönderiliyor. Ödeme, belediyeye göre değişmekle birlikte yıllık tek seferde ya da 4 taksit halinde yapılabiliyor.
Boş/Terk Edilmiş Evlerde (Akiya) Özel Durum
Belediye tarafından “bakımsız boş ev” (特定空家等, tokutei akiya) olarak sınıflandırılan mülkler, konut indiriminden yararlanma hakkını kaybedebiliyor; bu da vergi yükünü aniden birkaç katına çıkarabiliyor. Ucuz bir akiya (terk edilmiş ev) satın almayı düşünenlerin, mülkün bu sınıflandırmaya girip girmediğini ve gelecekte girme riskini önceden araştırması öneriliyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Mülkü yıl ortasında satarsam vergiyi kim öder? Yasal olarak vergi, 1 Ocak itibarıyla mülkün sahibi olan kişiye tahakkuk ediyor; ancak alım-satım sözleşmelerinde taraflar genelde satış tarihine göre vergiyi orantılı olarak paylaşmayı kararlaştırıyor.
Boş arsalar için vergi daha mı yüksek? Evet, üzerinde konut bulunan arsalar indirimli değerlendirmeden yararlanırken, boş arsalar genelde tam oranda vergilendiriliyor; bu da bazı sahiplerin arsayı boş bırakmak yerine bir yapı inşa etmesinin sebeplerinden biri.
Vergimi ödemezsem ne olur? Gecikme faizi işlemeye başlıyor ve uzun süreli ödenmemesi durumunda mülk üzerine haciz konulabiliyor; bu yüzden ödeme bildirimini ciddiye almak önemli.
News
